Koronavirüs pandemisiyle birlikte sayıları hızla artan esnaf kuryelere yönelik olarak Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği harekete geçti.
Yüz binlerce kişiyi ilgilendiren üyeliğe ilişkin detaylar belli oldu. İstanbul Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği, esnaf kurye olarak bilinen motokuryeleri sicil tesciline davete çağıran mektup gönderdi. Her ay 150 bin lira civarında fatura kesen motokuryelerden kimlik fotokopisi, vergi levhası, 2 adet resimle başvuru yapılıyor.
2026 yılında 3 bin 550 lira kayıt ücreti, yıllık 3 bin 310 lira aidat, 331 lira da hizmet karşılıkları ve belge ücreti tahsil edilecek. Yüz binlerce motokurye olduğu düşünüldüğünde yasal şartlar dahilinde çalışmak isteyenlerin bu ücretleri ödemesi gerekiyor.
Esnaf odasına genelde düşük faizli kredi, hibe ve teşviklerden yararlanmak için kayıt olunuyor. Halkbank'ın verdiği sıfır faizli ya da düşük faizli, uzun vadeli kredilerle araç değişimlerinde avantaj sağlanıyor. İşletme sermayesi ihtiyaçlarınızın karşılanmasına yönelik 1 milyon liraya kadar, işyeri ve taşıt alımına yönelik olarak 2 milyon 500 bin liraya kadar yatırım kredisi veriliyor.
Uzun yıllardır sektöre emek harcayan motokuryeler, SRC belgesi, P1 belgesi, çanta işleme, koruma ekipmanları, BAĞ-KUR primi, muhasebe ücreti, benzin, yeme-içme, motor bakımı, motor arızası, trafik cezası, motorun trafik sigortası gibi giderlerinin bulunduğunu ve kaza anında güvencelerinin olmaması gibi sorunlarla boğuştuklarını, kaza sonrası sakat kalma gibi durumlarda işsiz kalma ihtimalinin bulunduğunu belirtirlerken şimdi de esnaf odalarının sicil tesciline para vereceklerini öne sürerek mesleğin bitirildiğini iddia ediyorlar.
İstanbul Esnaf ve Sanatkarlar Sicil Müdürlüğü'nün esnaf kuryelere gönderdiği davette, "5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu'nun 68'inci maddesi gereğince esnaf ve sanatkarlar çalışmaya başladıkları tarihten itibaren durumlarını otuz gün içinde bağlı bulundukları sicile tescil ve sicil gazetesinde ilan ettirmekle yükümlüdür." ibaresi yer alıyor.
Ayrıca "Esnaf Sanatkarlar Genel Müdürlüğü veritabanında yapılan çalışmalar sonucu, sicile kayıt işleminizi yaptırmadığınız anlaşılmıştır. Kanunun aynı maddesine göre bu yükümlülüğü yerine getirmediği tespit edilenlerin, sicilin bağlı olduğu Birlik tarafından ilgili makamlara bildirilmesi halinde, sicil kaydı yapılana kadar faaliyetlerinin durdurulacağı, yani işyerlerinin kapatılacağına amirdir." açıklaması bulunuyor.
Bununla birlikte "5362 sayılı kanunun 67'nci maddesinin atıfta bulunduğu, "Türk Ticaret Kanunu'nun 33'üncü maddesinde 'bildirilen müddet içinde tescil talebinde bulunmayan ve imtina sebeplerini bildirmeyen kimse, sicil müdürünün teklifi üzerine, sicilin bağlı olduğu mahkeme kararıyla para cezasına mahkum edilir' denilmektedir." uyarısında bulunuldu.
İSTESOB'un davet mektubunun devamında "İşbu yazımızın tebliğinden itibaren 30 gün içinde sicil müdürlüğümüze müracaatla sicile tescil ve sicil gazetesinde ilan ettirme işleminizi tamamlamanızı, şayet bu yasal zorunluluğu yerine getirmemenizi gerekli kılan sebepler varsa, bunu da aynı süre içinde bildirmenizi, aksi takdirde yukarıda belirttiğimiz yasal yolları başvurmak zorunda kalacağımızı ayrıca mahkeme masraflarının da tarafınızdan talep edileceğini bildirmek isteriz" ibaresi yer aldı.
Motokuryelerin ilk işe başladıkları Çin malı motosikletler 50 bin lira seviyelerinden başlıyor. Arıza ve sorunları nedeniyle kısa sürede daha dayanıklı motora geçmek isteyen kuryeler 200 bin liraya yakın ödeme yaparak sorunsuz motorlara geçiş yapıyorlar.
Motokuryelerin bazıları yüksek ciroları nedeniyle kestikleri faturalara karşılık fatura temin ederek düşük vergi ödüyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın vergi denetimleri sonucunda naylon faturaları tespit etmesi halinde esnaf kuryeler izaha davet ediliyor ve yeni vergi beyanında bulunmaları gerekiyor. Bu da ek vergi yükü ortaya çıkarıyor. Bu nedenle sosyal medyadaki ucuza fatura temin edenlerin ilanlarına itibar edilmemesi, verginin adil şekilde ödenmesi gerekiyor.